ناصرخسرو قبادیانی : مردی که یک خواب زندگیش را عوض کرد
خیلی از ما ایرانیها وقتی حرف از سفرنامه میشه، ناخواسته یادِ سفرنامهی ناصرخسرو میافتیم. اما احتمالا کمتر کسی در بین ما هست که سفرنامه ناصرخسرو رو خونده باشه. در این ویدیو میخوایم به این شخصیت بزرگ بپردازیم. یک دانشمند، فیلسوف و شاعر. ناصرخسرو قبادیانی.ــــــــــــــــــ
music by:
@ScottBuckley
Instagram: Https://www.instagram.com/deep.podcast
Telegram Channel: Https://www.telegram.me/deeppodcast
ـــــــــــــــــ
ابومعین ناصر بن حارث قبادیانی، در تاریخ دوازدهم شهریور ماه 383 خورشیدی، در روستای قبادیانِ بلخ به دنیا اومد که امروزه در افغانستان قرار داره. خانواده ناصرخسرو ثروتمند و اشرافزاده بودن و پدرش از بزرگان دولتی بود. دوران کودکیش همزمان شده بود با سلطنتِ سلطان محمود غزنوی
یه جورایی دورانِ کودکیِ ناصرخسرو همزمان شده بود با روزهای پایانیِ حکیم ابولقاسم فردوسی. به طور کلی اون دوران در منطقه خراسان، بزرگانِ زیادی ظهور کردن. افرادی مثلِ ابن سینا، رودکی، خیام، فردوسی و همین ناصرخسرو. ما زندگینامه تمامیِ این بزرگان رو قبلا در دیپ پادکست تعریف کردیم.
ناصرخسرو از همون دوران کودکی علوم مختلف رو یادگرفت. طب، روانشناسی، فلسفه و سایر علومِ مهم در اون دوران. در کنارِ اینها، روزهای کودکی ناصرخسرو پر از اتفاقات و حوادثِ تلخ بود.
در اون دوران محمود غزنوی درگیرِ جنگهای طولانی شد و یک خشکسالیِ بیسابقه در خراسان رخ داد. یک خشکسالی که صدماتِ زیادی به کشاورزا وارد کرد. از یه طرفِ دیگه بیماریِ وبا شیوع پیدا کرد و انسانهای زیادی رو به کامِ مرگ فرستاد
از قرنها قبلتر از داستانِ ما، مردمِ ایران به ادیانِ مختلفی گرایش داشتند. بعضیا مزدکی و مانوی و زرتشتی بودن. یه عده هم یهودی و مسلمون و مسیحی. قوانین مالیاتی برای این افراد فرق داشت. به خاطر همین دولت واسهی حساب و کتابِ مالیات گروههای مختلف نیاز به افراد کار بلد داشت. به این افراد مستوفی میگفتن. افرادی که به خوبی از پسِ حساب و کتابِ گروههای مختلفِ جامعه بر میومدن.
مستوفیگری یک شغلِ موروثی بود. یعنی از پدر به پسر ارث میرسید. خانوادههایی که این تخصص رو داشتن معمولا اجازه نمیدادن که این تخصص از خانوادهشون بیرون بره و یک فرد غریبه به این امتیاز بزرگ دست پیدا کنه.
خسرو، پدرِ ناصر هم این علم رو از پدرش حارث به ارث برده بود و به عبارتی جایگاهِ بسیار خوبی در اجتماع داشت.
جنگ سلاطین غزنوی و سلجوقی سالها طول کشید. در نهایت در زمانِ سلطان مسعودِ غزنوی یک نبرد خونین در تاریخ 18 خرداد ماه 418 خورشیدی اتفاق افتاد. نبردی سرنوشتساز بین غزنویان و سلجوقیان.
در نتیجه این نبرد سلجوقیان به فرماندهیِ دو برادر به نامهای چَغری بیک و طغرل بیک تونستن بر سلطانِ غزنوی پیروز بشن. حکومت غزنویان از منطقه خراسان برچیده شد. اونا به منطقه جنوب شرقی ایران و هند عقب نشینی کردند و تا مدتها، فقط اون مناطق رو برای حکمرانی در اختیار داشتند.
ناصرخسرو در زمانِ حکومت غزنویان، کارِ دیوانی و اداری داشت. بعدن که سلجوقیان به قدرت رسیدن به دربارِ چغری بیک رفت و مسئول امور مالیاتی شد.
ناصرخسرو توی دربارِ سلجوقیان همچنان پست و مقام بالایی داشت و مورد احترام بود. دست از یادگیری هم برنمیداشت و علوم مختلف رو یاد میگرفت. ولی باوجودِ تمامِ چیزهایی که داشت، به هیچعنوان فخر نمیفروخت. اون یه اشرفزاده بود ولی به قول معروف بسیار خاکی و خودمونی بود. خودش در یک شعری اینطور میگه:
من شرف و فخر آل، خویش و تبارم
گر دگری را شرف به آل و تبارست
ناصرخسرو اولین اندیشمندی بود که باورهای سیاسی، اجتماعی و فلسفی خودش رو در قالب شعر بیان میکرد. اون درباره گذرِ عمر و طبیعتِ روزگار اینطور میگه:
شصت بار آمده نوروز مرا میهمان
جز همان نیست اگر ششصد بار آید
سرانجام این دانشمند، جهانگرد و شاعرِ بزرگ، در سالِ 467 خورشیدی به دلیل کهولت سن، در 84 سالگی، در روستای یَمگانِ بدخشان از دنیا رفت. پیکرش رو در همونجا به خاک سپردند.
آرامگاهِ این حکیمِ بزرگ بر روی تپهی بلندی قرار داره و تبدیل به زیارتگاهِ شیفتگانش شده
ناصرخسرو تالیفات خیلی زیادی داشت ولی متاسفانه اکثر اونها در طول زمان از بین رفتن و به درستی ازشون نگهداری نشد. باورکردنی نیست ولی ما هیچ نسخهای از نوشتههای ناصرخسرو در اختیار نداریم. حتی گفته میشه یک دیوانِ کامل شعر به زبان عربی داشت که هیچ اثری ازش در دست نیست. یکسری آثار معدود ازش داریم که معروفترینِ اونها سفرنامهی ناصرخسروعه که به چندین زبان زنده دنیا ترجمه شده.
ناصرخسرو به بدخشان رفت و بسیاری آثارِ شاهکارش رو در بدخشان نوشت. به اعتقاد مورخین دو دهه پایانیِ زندگی ناصرخسرو در بدخشان گذشت. ناصرخسرو همچنان تنشه سفر بود و در این مدت به روستاهای بدخشان سفر میکرد و مدتی رو در اونجا میگذروند. اکثر مردم بدخشان از پیروانِ اسماعیلیه بودن و برای ناصر حرمتِ زیادی قائل بودن.
مورخین اعتقاد دارند اینکه اکثر مردم بدخشان، مناطقی از پاکستان، چین و تاجیکستان، پیروِ اسماعیلیه شدن، دلیلش برمیگرده به تبلیغات و تلاشهای ناصرخسرو
اما ناصر در بلخ بیکار نبود. اون در بین مردم سخنرانی میکرد و اونا رو به مذهب اسماعیلیه دعوت میکرد چیزیکه باعث خشم علمای اهلِ سنت شد. بزرگانِ دینی مردم رو علیه ناصر تحریک کردن. حتی یک شب مردم به خونهش هجوم بردن و اونجا رو به آتیش کشیدن. چند باری هم نزدیک بود ناصر رو به قتل برسونن.
ناصرخسرو حس کرد که دیگه بلخ براش امن نیست. به همین دلیل مخفیانه از بلخ خارج شد و به مازندران رفت
اگرچه مازندران به نسبتِ بلخ براش بهتر بود ولی همچنان افرادی بودن که اونو تهدید میکردن. ناصرخسرو هم ناچار شد به طور مخفیانه زندگی کنه. این زندگیِ مخفیانه تا مدتی ادامه پیدا کرد تا اینکه حاکمِ بدخشان از حال و روزِ ناصرخسرو باخبر میشه. حاکم بدخشان از ناصرخسرو خواست تا به اونجا بیاد و قول داد که هیچکس در بدخشان قرار نیست برای ناصر مزاحمتی ایجاد کنه. Receive SMS online on sms24.me
TubeReader video aggregator is a website that collects and organizes online videos from the YouTube source. Video aggregation is done for different purposes, and TubeReader take different approaches to achieve their purpose.
Our try to collect videos of high quality or interest for visitors to view; the collection may be made by editors or may be based on community votes.
Another method is to base the collection on those videos most viewed, either at the aggregator site or at various popular video hosting sites.
TubeReader site exists to allow users to collect their own sets of videos, for personal use as well as for browsing and viewing by others; TubeReader can develop online communities around video sharing.
Our site allow users to create a personalized video playlist, for personal use as well as for browsing and viewing by others.
@YouTubeReaderBot allows you to subscribe to Youtube channels.
By using @YouTubeReaderBot Bot you agree with YouTube Terms of Service.
Use the @YouTubeReaderBot telegram bot to be the first to be notified when new videos are released on your favorite channels.
Look for new videos or channels and share them with your friends.
You can start using our bot from this video, subscribe now to ناصرخسرو قبادیانی : مردی که یک خواب زندگیش را عوض کرد
What is YouTube?
YouTube is a free video sharing website that makes it easy to watch online videos. You can even create and upload your own videos to share with others. Originally created in 2005, YouTube is now one of the most popular sites on the Web, with visitors watching around 6 billion hours of video every month.
